18 juni 2013
Compilatie Masterclass Pauli Back to Basic
Na een korte introductie van wethouder Economie Arthur van Dijk was het woord aan de Belgische duurzaamheidsvisionair, auteur en professor Gunter Pauli om de genodigden een kijkje in zijn denken te gunnen. In hoog en interactief tempo trakteerde hij de zaal op een sterk staaltje duurzaamheidsdenken. Met een reeks verhelderende voorbeelden liet hij zien hoe vast we nog zitten in ons traditionele denken. Want waarom vervuilen we schoon water met onze ontlasting? Een vraag die een kind in een ontwikkelingsland terecht zou stellen als het zou zien hoe wij onze toiletten met drinkwater schoonspoelen. Maar waarom zien wij het dan niet meer? “Omdat we zo geconditioneerd zijn dat we alleen zien wat we willen zien”, maakte Pauli met dit voorbeeld overduidelijk. “Maar hoe gaan we vooruitgang boeken als we onze kinderen alleen leren wat wij weten? Hoe gaan we de toekomst aanpakken als we niet leren van de geschiedenis? Het is juist belangrijk om ook naar andere vragen en mogelijkheden te kijken en soms een stap terug te doen. Om onze kinderen te inspireren om iets te verbeelden wat we niet kunnen zien.”

Blauwe Economie
Met deze eyeopener zorgde Pauli ervoor dat hij direct de aandacht van de zaal had. Met voorbeelden uit de praktijk en uit zijn boek de Blauwe Economie liet de Belg zien hoe anders, maar tegelijkertijd zo logisch, verrassend simpel en doeltreffend zijn aanpak bleek te zijn. Zo bedacht hij als voormalig directeur van Ecover dat de fabriek na haar afschrijving van 25 jaar nog best gebruikt kon worden als sporthal. “Denk buiten de hokjes om”, spoorde hij zijn toehoorders hiermee aan. “Speel niet volgens de spelregels, maar verander de spelregels. Verander het zakenmodel. Voel je ongemakkelijk, want dan creëer je flexibiliteit. Vooruitgang hangt af van de dialoog met het onverwachte. Pas als we niet accepteren wat normaal geaccepteerd is, kunnen de problemen opgelost worden.” Daarnaast was zijn raad om vooral kritisch te kijken naar wat we hebben en dat te gebruiken. “Maak gebruik van iets wat we al hebben, zodat we niks of minder weg hoeven te gooien”, onderstreepte hij dit cradle to cradle principe. “Vervang iets door niets.” Bijvoorbeeld door zonnepanelen ook ’s nachts te gebruiken voor waterkoeling, door distels te gebruiken voor bioraffinage of door koffieprut te hergebruiken zoals tegenwoordig zelfs in oude containers in het centrum van Parijs met het kweken van oesterzwammen gedaan wordt. “En er is geen weg terug”, waarschuwde Pauli voor het sneeuwbaleffect dat dit duurzaamheidsdenken teweegbrengt. Zo wordt de koffieprut inmiddels ook gebruikt in tapijt, papier, schoenen, verf en zelfs flesjes. “De mogelijkheden
zijn eindeloos als je eenmaal groot begint te denken.”

Biodiversiteit aan planten
Met deze boodschap en opgewarmd voor een nieuwe, andere denkwijze togen de
toehoorders de zaal uit. Om na drie vooraf geregelde speeddates tot op het bot geïnspireerd terug te keren voor het tweede deel van de masterclass. Klaar voor meer interactie vroeg Pauli zijn gasten om enkele problemen in Haarlemmermeer te noemen. Voortbordurend op de door iemand geroepen zorgen om zijn gezondheid door de kerosine van vliegtuigen illustreerde de professor hoe simpel duurzaamheidsdenken eigenlijk kan zijn. Waar we tegenwoordig al snel denken aan veel te dure luchtfilters, kan luchtzuivering immers ook met planten, zoals op zijn aanraden in een Zweedse school gedaan werd. “En wat bleek daar na tien jaar? Dat deze kinderen behoren tot de meest gezonde kinderen in Europa. Met als gevolg dat iedereen er wil wonen en de vastgoedprijs omhoog schiet. En dat interesseerde natuurlijk de verzekering, waarna we ook een biodiversiteit aan planten op een Zweedse luchthaven mochten plaatsen.” Met deze en nog wat andere voorbeelden aangedragen door het publiek liet Pauli zien hoe lonend het kan zijn om te zoeken naar problemen. “Niet om ze te analyseren”, maakte hij duidelijk, “maar om ze op te lossen. Geen ellenlange haalbaarheidsstudies, maar gewoon doen. Want al doende leert men. Of zoals Nelson Mandela al zei: het lijkt altijd onmogelijk totdat het voltooid is. We moeten teruggaan naar onze fantasie en deze omzetten in realiteit door middel van wetenschap én het nemen van risico’s. Meer  inkomsten genereren met wat er al is, de kosten drukken en dus de balans versterken. Dát is duurzaamheid.”

Bron: Haarlemmermeer into Business | tekst Sandra Zuiderduin


terug naar overzicht